🔹 Definisi Asas Undang-Undang
Undang-undang ialah satu sistem peraturan yang diwujudkan untuk mengatur tingkah laku manusia dalam masyarakat. Ia menjadi garis panduan yang menentukan apa yang dianggap betul atau salah, adil atau zalim, dan dibenarkan atau dilarang.
Secara mudahnya, undang-undang ialah peraturan hidup bersama. Tanpa undang-undang, masyarakat akan hidup dalam keadaan tidak menentu dan huru-hara — kerana tiada panduan yang mengikat tindakan manusia secara bersama.
Contoh paling asas ialah lampu isyarat di jalan raya. Apabila lampu merah, semua perlu berhenti. Jika tidak ada undang-undang, atau jika orang tidak mematuhinya, kemalangan akan berlaku dan keselamatan tidak dapat dijamin.
Dalam konteks negara moden seperti Malaysia, undang-undang merangkumi pelbagai bidang:
- Undang-undang jenayah – larangan terhadap perbuatan seperti mencuri, membunuh, merogol.
- Undang-undang sivil – menyelesaikan pertikaian antara individu seperti hutang, kontrak, harta.
- Undang-undang pentadbiran – hubungan antara individu dan kerajaan.
- Undang-undang perlembagaan – struktur negara dan hak asasi rakyat.
Namun, sebelum adanya negara, manusia telah mengamalkan satu bentuk undang-undang yang lebih asas dan bersifat semula jadi — iaitu apa yang dikenali sebagai undang-undang fitrah, atau natural law.
🔹 Undang-Undang: Antara Tulisan dan Fitrah
Ada dua bentuk utama undang-undang:
- Undang-undang bertulis (statute law)
Digubal oleh Parlimen atau badan perundangan.
Contoh: Kanun Keseksaan, Akta Polis, Akta Pekerja.
- Undang-undang tidak bertulis (common law / natural law)
Berdasarkan amalan, keputusan mahkamah dan prinsip moral sejagat.
Contoh: Prinsip keadilan, larangan zalim, hak hidup dan maruah.
Undang-undang bukan sekadar alat kawalan. Ia mencerminkan nilai sesebuah masyarakat, apa yang dianggap penting untuk dilindungi — nyawa, harta, keluarga, kebebasan. Dalam tradisi Mahkamah Rakyat dan Common Law, undang-undang bukan milik kerajaan — undang-undang adalah milik rakyat dan berdasarkan fitrah kemanusiaan.
“Undang-undang yang adil adalah cerminan akhlak manusia, bukan sekadar keputusan politik.”