🔹 Fungsi Mahkamah dalam Sistem Keadilan
Mahkamah ialah sebuah institusi keadilan — tempat di mana pertikaian diselesaikan dan kebenaran dicari melalui proses yang adil dan tersusun. Dalam sesebuah negara yang berdaulat, mahkamah berfungsi sebagai pihak berkecuali yang menentukan siapa benar dan siapa salah, mengikut undang-undang yang sedia ada.
Fungsi utama mahkamah termasuk:
- Menegakkan keadilan – memastikan hak setiap individu dipelihara.
- Menyelesaikan pertikaian – antara individu, syarikat, dan juga antara rakyat dengan kerajaan.
- Menguatkuasakan undang-undang – sesiapa yang melanggar undang-undang boleh dibicarakan dan dihukum.
- Melindungi hak asasi manusia – terutama dalam kes yang melibatkan kebebasan, harta, dan maruah seseorang.
- Mengawal kuasa kerajaan – melalui semakan kehakiman (judicial review), mahkamah boleh menolak tindakan kerajaan yang menyalahi perlembagaan.
Pendek kata, mahkamah adalah benteng terakhir rakyat apabila semua saluran lain gagal.
🔹 Siapa Yang Terlibat dalam Proses Kehakiman?
Sistem mahkamah tidak berfungsi sendirian. Ia dijalankan oleh beberapa watak penting yang memainkan peranan tersendiri, antaranya:
1. Hakim
Orang yang diberi kuasa untuk mendengar dan memutuskan kes.
Hakim mesti berkecuali dan membuat keputusan berdasarkan fakta dan undang-undang, bukan pengaruh politik atau emosi.
Di Mahkamah Rakyat atau Common Law Court, hakim boleh dilantik oleh rakyat berdasarkan integriti dan kebijaksanaan moral, bukan semata-mata kelayakan akademik.
2. Peguam
Wakil yang membela atau mendakwa pihak yang terlibat dalam kes.
Dalam sistem biasa, ada peguam bela (defence) dan pendakwa raya (prosecution).
Dalam sistem Common Law rakyat, seseorang boleh membela dirinya sendiri tanpa perlu peguam — asalkan tahu hak dan prinsip keadilan.
3. Orang Awam (Rakyat)
Dalam sesetengah sistem, orang awam boleh menjadi saksi, juri, atau pemerhati dalam kes.
Dalam Mahkamah Rakyat, rakyat bukan sekadar penonton — mereka adalah pemilik sistem keadilan itu sendiri.
Tribunal rakyat menganggap suara nurani orang ramai sebagai sumber legitimasi utama.
Kesimpulannya, mahkamah bukan sekadar bangunan atau institusi formal. Ia adalah tempat mencari kebenaran — dan lebih penting, ia menjadi simbol bahawa tiada sesiapa pun lebih tinggi daripada keadilan.
“Keadilan bukan milik kerajaan, tetapi hak rakyat.”